Het nieuwste ‘Masterplan Toekomst 2035’ landde vandaag met de subtiliteit van een luchttoeter in een bibliotheek. Een podium, drie vlaggen, een glimlach die op spiergeheugen draait, en een presentatie vol pijlen die naar andere pijlen wijzen. De boodschap? We gaan versnellen, verdiepen, verbreden en vooral: verplaatsen. Resultaten worden ‘iteratief gevalideerd’, wat naar morgen ruikt maar ergens voorbij de kalender blijft hangen. De applausmeter sprong op groen; uitgenodigde experts knikten zoals dashboardhondjes op kasseien.
De tijdlijn: ergens tussen gisteren en nooit
Het plan heeft mijlpalen, uiteraard: quick wins in Q2, strategische deliverables tegen Q4, en transformatieve impact zodra de maan in de juiste stand staat. Deadlines zijn elastisch, want innovatie moet kunnen ademen, en ademhaling is nu eenmaal moeilijk te factureren. De grafieken stijgen alsof zwaartekracht optioneel is, mits het vertrouwen blijft ‘geborgd’. Men noemt het realistisch; ik noem het hoogspringen met een stok van warme lucht.
Veel ambitie, weinig adres
Ambitie spat van de pagina’s: inclusiviteit, duurzaamheid, digitalisering — de heilige drie-eenheid van elke beleidsliturgie. Maar als je de glitters van de slogans veegt, vind je vooral deuren naar kamers die nog gebouwd moeten worden. Iedereen is stakeholder, niemand verantwoordelijk; het budget is ‘modulair’, lees: de rekening wordt bij voorkeur geïntegreerd in de toekomst. Intussen poseren we bij een maquette van vooruitgang die groots oogt, zolang niemand er met een meetlint naast gaat staan.
De PowerPoint als beleid
Er is een slide met een raket, er is een slide met een brug, en er is een slide met een cirkel vol pijlen zodat niemand ziet dat we rondjes lopen. De spreker zegt ‘ecosysteem’ en ‘synergie’ zo vaak dat het bijna betekenis krijgt. In 8-punts lettertype staan de voorbehouden: afhankelijk van marktdynamiek, internationale context en het weer. Transparant, zoals getint glas.
De voetnoten waar de echte actie zit
Het uitvoeringsspoor blijkt een peloton werkgroepen, elk met een terms of reference die belooft dat er op termijn iets concreets verschijnt, mits de pilot niet te succesvol is — want dan wordt opschalen risico’s onderzoeken. De burger mag meedenken, na registratie, moderatie en een labyrint aan formulieren dat keurig gebruiksvriendelijk heet.
En zo wandelen we weg met een plan dat schittert als een spiegel die nooit een vlek terugkaatst. Het is een kunststukje: beleid dat vooruitloopt zonder echt te vertrekken. De toekomst is veilig geparkeerd in een brochure; wij mogen applaudisseren, de foto liken en het momentum voelen. Morgen begint vandaag — behalve wanneer vandaag op papier blijft staan.
